«شانزده آذر» به روایت یک شاهد عینی-عکس

22:30 ۳۷۰ روز و ۱ ساعت پیش افکار نیوز 393 0
«شانزده آذر» به روایت یک شاهد عینی-عکس

بسیاری از وقایع تاریخی در موقعیت زمانی و مکانی رخ داده‌اند که تصویری از آنها موجود نیست و یکی از همین وقایع، کشتار دانشجویان در روز شانزدهم آذر است؛ اتفاقی که به عنوان روز دانشجو همواره گرامی داشته می‌شود و مدتی پیش بر اساس گزارش‌های تاریخی بازسازی تصویری شد اما آیا این بازسازی تاریخی می‌تواند تصویر دقیقی از آنچه رخ داده، پیش روی مخاطب امروزی قرار دهد؟

افکار نیوز

به گزارش افکارنیوز،بازسازی تصاویر تاریخی اتفاق تازه‌ای نیست اما بازساری وقایع تاریخی که درباره آنها هیچ تصویری وجود ندارد، رویکرد نسبتاً تازه‌تری است و در ایراننیز کاملاً اتفاق نوعی است؛ حرکتی که آزاده اخلاقی درباره مرگ‌های برخی چهره‌ها و اشخاص در دهه‌‌های اخیر ایجاد کرده و در نهایت آثاری خلق کرده که بنابر روایت‌های تاریخی مورد توجه قرار گرفته، نزدیک‌ترین تصویر قابل ثبت از اصل واقعه است.
این مجموعه عکس که آذر ۱۳۹۴ در گالری محسن به نمایش درآمدو جنجال‌هایی را نیز در پی داشت، «به روایت یک شاهد عینی» نام گرفته است؛ روایت‌ آزاده اخلاقی است از مرگ‌هایی تراژیک. از اعدام جهانگیرخان صوراسرافیل و واقعه‌ ۱۶ آذر گرفته تا صحنه‌
تصادففروغ فرخزاد و مرگ علی شریعتیو از درگذشت آیت الله طالقانی و محمد مصدقگرفته تا مرگفرخی یزدی و غلامرضا تختی و البته شهادت مهدی باکری.
«شانزده آذر» به روایت یک شاهد عینی-عکس
نحوه ثبت و درنهایت مونتاژ تصویر بازسازی حادثه ۱۶ آذر – پروژه آزاده اخلاقیروایت «شانزده آذر»، یکی از تصاویر منحصر به فردی است که آزاده اخلاقی و همکارانش خلق کرده‌اند. این تصویر که بر اساس خاطرات یک
پزشکعوضی نوشته غلامرضا شریعت‌رضوی و گزارش پزشکی قانونی از نحوه‌ شهادت سه دانشجوی دانشکده‌ فنی دانشگاه تهرانمنتشره در روزنامه‌ اطلاعات ۱۷ آذر ۱۳۳۲ ترسیم شده، بسیار دقیق و مطابق با همین روایت‌ها است، هرچند شاید تفاوت هایی با اصل ماجرا داشته باشد.
بر اساس این روایت: «وسط زنگ دوم حدود ساعت ده صبح، زنگ نابهنگام دانشکده بلند شد و ما هم مثل همه‌ی هم‌کلاسی‌ها بیرون ریختیم و باخبر شدیم که در کلاس دوم راه و ساختمان در حالی که مهندس شمس ملک‌آرا مشغول تدریس بوده‌اند ناگهان در کلاس باز می‌شود و دو سرباز مسلح و افسر فرمانده‌شان وارد کلاس می‌شوند و به طرف پنجره‌ی کلاس می‌روند و دو دانشجورا که در کنار پنجره نشسته بودند نشان داده و به فرمانده‌شان می‌گویند دو نفری که برای ما شکلک درآورده و ما را مسخره کرده‌اند همین دو نفر بودند.
فرمانده دستور دستگیری آن‌ها را می‌دهد. […] دانشجویان را کشان‌کشان به خارج از کلاس می‌برند و مهندس شمس جریان را به گوش رییس دانشکده می‌رساند که ایشان هم دستور زدن زنگ دانشکده را به عنوان اعتراض به این عمل می‌دهد که یکی از دانشجویان کلاس روی میز می‌رود و با دادن شعار مرگ بر حکومت نظامی فریاد می‌زند: «در خفقان حاکم بر دانشگاه و در زیر چکمه های سربازان مسلح که نمی‌توان درس خواند».
«شانزده آذر» به روایت یک شاهد عینی-عکس
بازسازی صحنه قتلدانشجویان در ۱۶ آذر ۱۳۳۲ – از مجموعه «به روایت یک شاهد عینی» پروژه آزاده اخلاقیکتاب‌هایش را به اطراف پرت کرده به طرف در کلاس می‌رود و سایر دانشجویان هم‌ز‌مان با خوردن زنگ، کلاس را ترک کرده در کریدور مرکزی دانشکده شروع به تظاهرات کرده با دادن شعارهای مرگ بر حکومت نظامی، مرگ بر شاه، مرگ بر زاهدی دیکتاتور و درود بر مصدق، آزادی دوستان دستگیرشده‌شان را می‌خواستند. محوطه‌ دانشکده هم که پر از سربازان تفنگ به دست بود، فرمانده‌ نظامیان با بلندگو به دانشجویان معترض دستور خروج از دانشکده را داد ولی دانشجویان به دستور او
فرمانده با بلندگو دانشجویان را تهدید به تیراندازی کرد ولی کسی باور نمی‌کرد که در دانشگاه بر روی دانشجویان آن هم در محوطه و سالن دانشکده و در محیط سربسته، تیراندازی کنند. ولی گویا فرمانده قبلاً دستور
تیراندازیداشت و ناگاه صدای شلیک گلوله‌ها با فریادهای مرگ بر شاه.
دانشجویان در اثر حمله‌ی ناگهانی سربازان به هم خورد و آن‌ها که سالم بودند کمک کردند که رفقای مجروح و تیرخورده خود را که قادر به حرکت بودند از صحنه خارج کنند که به چنگ سربازان نیفتد و چند تن از دانشجویان هم با سربازان درگیر شده و یا نقش بر زمینشدند. و آذر یکی از چند نفری بود که پس از اصابت تیر به سینه و شانه‌اش با
سربازیدرگیر شد که او هم با نیزه، ران راست پای آذر را شکافت و آذر سرنگون شد و با وجود خون‌ریزی شدید، فریاد مرگ بر شاه او آهسته ولی خاموش نشد.
در کف سالن خون مجروحان با آب رادیاتورهای سوراخ‌شده در اثر تیراندازی مخلوط شد و به طرف پله‌های زیرزمین راه افتاده و منظره‌ی وحشتناکی به وجود آمده بود. ما با بقیه دوستان که زنده بودیم فرار کردیم.
علت فوتسه نفر دانشجویان دانشگاه از طرف اداره‌ پزشکی قانونی چنین تشخیص داده شده است:۱. مصطفی بزرگ‌نیا دانشجوی دانشکده‌ی فنی بر اثر یک گلوله که از طرف راست سینه وارد شده و از زیر بغل چپ او خارج گردیده فوت کرده است. بر اثر این گلوله استخوان بازوی وی به کلی خرد شده و خون‌ریزی زیاد باعث مرگ وی گردیده است. بر پشت شانه‌ی راست مقتول نیز اثر زخم سرنیزه دیده می‌شود که تا ۱۵ سانتیمتر زیر
پوستفرو رفته بود.
۲. شریعت‌رضوی دانشجوی مقتول دیگر فقط به علت زخم سرنیزه فوت کرده است. سرنیزه استخوان ران راست وی را به کلی خرد کرده و شریان‌ها را پاره نموده و در نتیجه‌ی خونریزی زیاد مجروح درگذشته است. یک گلوله نیز به دست راست وی اصابت کرده که جلدی بوده و نمی‌توانسته باعث مرگ باشد.
۳. مقتول دیگر احمد قندچی نام دارد و به علت اصابت گلوله‌ای که وارد شکم وی گردیده و احشا داخلی را پاره نموده درگذشته است. دیروز و امروز اداره‌ی پزشکی قانونی با حضور نماینده‌ی دادسرای نظامی اجساد را معاینه کرد ولی هنوز گزارش رسمی در این زمینه تهیه نگردیده است.»
البته در این پروژه آزاده اخلاقی تنها نبوده و مرحوم ژیلا مهرجویی، لاله مستوفی، ساسان توکلی، جعفر عروجی، محسن دارسنج، سیمین دهقانی، نیما علیزاده، مهراد مه‌نیا و کیانا حایری به تهیه کنندگی احسان رسول اف نقش داشته‌اند. این تکنیک در آینده بیشتر مورد استفاده قرار خواهد گرفت اما به زعم تاریخ نگاران، این بازسازی مبتنی بر روایت‌ها، شیوه دقیقی برای به تصویر کشیدن تاریخ نخواهد بود و از منظر تاریخی حتی ممکن است منجر به ارائه تصویر ناهمخوان با اصل ماجرا شود اما ظاهراً حداقل درباره این پروژه چنین نقدی وارد نیست.
 


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

تولد ۳۱ سالگی فایتر ایرانی
مبارز ایرانی رشته MMA تولد ۳۱ سالگی اش را درکنار خانواده جشن گرفت.
گروه‌بندی کشتی آزاد جام باشگاه‌های جهان
مراسم قرعه‌کشی پنجمین دوره رقابت‌های کشتی آزاد جام باشگاه‌های جهان امشب (چهارشنبه) در شهر بابل برگزار شد.
پایان کار تیم ملی موی‌تای با طلای «آزادی»
تیم ‌ملی موی‌تای ایران با کسب یک‌ مدال طلا، به کار خود در رقابت‌های قهرمانی آسیا ۲۰۱۸ پایان داد.
ترابی در راه امیری؛ گزینه جذاب در خط حمله
وینگر تخصصی پرسپولیس، شاید گزینه جذابی برای حضور در خط حمله این تیم باشد تا دوران کم گل آن‌ها به پایان برسد.
رئال مادرید و رکوردی که از آن فراری است
امشب رئال مادرید در آخرین بازی دور گروهی لیگ قهرمانان، به مصاف زسکا خواهد رفت.
واکنش جالب هوادار ریورپلاته به شادی جنجالی
در بازی برگشت فینال لیبرتادورس، تیم ریورپلاته با نتیجه سه بر یک موفق شد بوکا جونیورز را شکست دهد و فاتح جام شود.
پرسپولیس - پارس؛ بازی خداحافظی بیرانوند؟
با پایان محرومیت باشگاه پرسپولیس، دروازه‌بان ملی‌پوش این تیم بار دیگر سوژه نقل و انتقالاتی شده است و گفته می‌شود پرونده جدایی او بار دیگر باز خواهد شد.
سردار آزمون، سورپرایز زمستانی لیگ برتر انگلیس؟
رسانه های روسی از احتمال بالای انتقال سردار آزمون به کریستال پالاس در زمستان خبر دادند.
عنایتی: استقلالِ ابتدای فصل در شوک بود
پیشکسوت استقلال به تمجید از روند بازی و گلزنی آبی‌پوشان در دیدارهای اخیر پرداخت.

پر بازدید ترین اخبار امروز

ورزشکار پرورش اندام شهرستان فسا به قتل رسید
شیراز - ایرنا - آرمان نیک پی، قهرمان رشته پرورش اندام استان فارس سه شنبه شب در شهرستان فسا به قتل رسید.
چهره‌های مشهور و موفق و عادت‌های صبحگاهی شان
اغلب چهره‌های موفق دنیا ویژگی‌های مشترکی دارند. برای مثال، همه‌ی آن‌ها اتفاق نظر دارند که اولین کاری که هر روز صبح باید انجام دهید این است که قورباغه تان را قورت دهید!
اجرای عمومی نمایش «بیماری خانواده میم» در تبریز آغاز شد
تبریز- ایرنا- اجرای عمومی نمایش «بیماری خانواده میم!» نوشته فائوستو پاراویدینو و ترجمه نیایش بهمنیه به کارگردانی امید سعیدپور در تبریز آغاز شد.
شخصیت شناسی؛ قاه قاه می‌خندیـد یا ریز ریز؟!
چیزی که بیشتر افراد نمی‌دانند، این است که مدل خندیدن هر فرد می‌تواند به آدم‌های اطرافش چیز‌هایی را درباره او و شخصیتش بگوید. فرقی نمی‌کند که مدل خندیدن شما با صدای بلند مانند بمباران باشد یا مدل آرام مثل یک موش! همه این مدل‌های خنده، پیام‌هایی دارند که شما درباره شخصیت تان به دیگران می‌فرستید.
«مردی به نام اوهه» مهمان جادوی صحنه
بهرام سروری‌نژاد کارگردان نمایش «مردی به نام اوهه» این هفته به رادیو فرهنگ می‌آید.
برترین های سمپوزیوم مجسمه سازی شهر پرند معرفی شدند
نجابتی: مرحوم دالوند در تاختن به هنرمندان غرب‌زده  و اداهای روشنفکری مصمم بود
نگاهی داستانی به خلق‌وخوی یک مرجع تقلید
5 پژوهشگر برتر هنرهای تجسمی انتخاب می‌شوند
افسون کودکانه رنگ با تلفیقی از رویای پیکاسو
خانم بازیگر و آقاپسرش در گذر زمان -عکس
دعوت از مستندسازان برای ساخت فیلم با موضوع ارتش
کنایه تهیه‌کننده «من و شما» در واکنش به حواشی اخیر- عکس
«امیر جدیدی» رونالدو و مسی را سوژه کرد- عکس
عکس یادگاری لیلا بلوکات و حامد همایون در «شیروانی داغ»