نگاهی به رمان «شب‌های بی‌ستاره» : ماجرای دختری کنجکاو و پُر شور در جستجوی هویت

11:36 ۱۷۷ روز و ۳ ساعت پیش خبرگزاری فارس 479 0
نگاهی به رمان «شب‌های بی‌ستاره» : ماجرای دختری کنجکاو و پُر شور در جستجوی هویت

رمان «شب‌های بی‌ستاره» ماجرای دختری کنجکاو و ساده و پرشر و شوری است که دنبال هویت بخشیدن به خویش در ابتدای دوره نوجوانی است.

خبرگزاری فارس

خبرگزاری فارس - گروه کتاب و ادبیات : «شب‌های بی‌ستاره» اثر مرضیه نفری به گونه رمان و در ژانر خاص نوجوان نگاشته شده‌است. این کتاب اولین رمان نویسنده است. داستان در مورد دختر نوجوانی به نام ستاره است که در پیِ بزرگ شدن است. ستاره دختری کنجکاو و ساده و پرشر و شوری است که دنبال هویت بخشیدن به خویش در ابتدای دوره نوجوانی است. داستان در فضای سال‌های دفاع مقدس روایت شده‌است. جنگ ناخواسته وارد زندگی‌ ستاره و خانواده‌اش شده و اتفاقات زیادی برایشان پدید آورده. در این رمان 158 صفحه‌ای مرضیه نفری کوشیده بیشتر مسائلی را که اکثر نوجوانان با آن درگیرند، در دل داستان بگنجاند.
داستان از یک روز سخت برای ستاره شروع می‌شود. در واقع روزی که ستاره مثل برخی از نوجوانان همسن و سالش دسته گل به آب داده و خرابکاری کرده است و تنبیه می‌شود. با توجه به شخصیت پردازی خوب نویسنده در طی داستان، رمان می‌تواند ارتباط مناسبی با مخاطبانِ نوجوان برقرار کند و از این رهگذر خط اصلی داستان ؛«بزرگ شدن» و «مسیر ِشدن»؛ را در دل مخاطب جای دهد.
از جمله جاذبه‌های داستان احساس نیاز به توجه در ستاره و تمایل به مد و جاذبه‌های مدرن زیستن برای اوست. ستاره با فرهنگ بودن و مهربان بودن را می‌پسندد و برایش تفاوتی ندارد که این ملاک‌ها را عمه نگار داشته باشد که خیلی متجدد است یا خانم فهیمی که بسیار مقید و انقلابیست و همسر شهید است. ستاره واقعیتی از بیشتر نوجوانان ایرانی را از دهه شصت تا کنون روایت می‌کند. و این روایت در دل جنگ و با وجود فضای متأثر جامعه از ساده‌زیستی و انقلابی بودن واقع شده است. علایق و سلایق ستاره و دوستش نشان می‌دهد گرچه فضای ایثار و شهادت در جامعه حکمفرما بوده اما خانواده مهم‌ترین نهاد در تربیت صحیح است. در حقیقت نویسنده نشان داده‌است که تربیت نسل‌های جوان مهمترین مسئله حتی در زمان جنگ است. و این نگاه شاید بیشتر به خاطر ظرافت نگاه مادرانه به تربیت است.
مادر و پدر ستاره نمادهایی واقع‌گرا از قشر سنتی‌ای هستند که عموما خود را حزب‌اللهی می‌پندارند و در عمل دین‌گریزی ایجاد می‌کنند. با مقایسه رفتار متقابل پدر و مادر ستاره با خاطرات زندگی مشترک خانم فهیمی و همسرش و عمه نگار و آقا مسعود مخاطب این حق را به ستاره می‌دهد که بیشتر دوست داشته باشد تا در کنار خانم فهیمی یا عمه نگارش به آرامش برسد.
«عمه رو کرد به من و گفت:« خب تو چه خبر؟!... ساکت شدی؟!... حرف نمی‌زنی؟!»
حرف؟!... دلم می‌خواست گوش بدهم، نگاه کنم به کارهای عمه. عمه مثل خانم فهیمی بود. نه که مثل او، عمه مثل او شیک بود و تهرانی. بچه‌ها را دوست داشت. خانم فهیمی حزب‌اللهی بود و عمه سوسول. مامان وقتی عصبانی می‌شد این را می‌گفت»
در جریان جنگ و کمک‌های پشت جبهه ستاره عاشق پسری به نام مسعود می‌شود. پسری که او را با آرزوهایش که داشتن زندگی‌ای مثل عمه نگار و شوهرش مسعود بود ربط می‌داد. و بقول خودش شاید اگر اسم این پسر شیک و مرتب مسعود نبود عاشقش نمی‌شد! اما اشتباهات ستاره در زندگی و در مسیر بزرگ شدن او را با حوادثی تلخ روبرو کرد و از آن دختر پرشور دختری غمگین ساخت که مدام خود را گناهکار می‌شمرد و مایوس شده بود.
یکی از خطوط اصلی داستان عشق است. حسی که همیشه بوده و آدمی را چاره‌ای از آن نیست. اما به فراخور زمان رنگ و بویی جدید به خود می‌گیرد. ستاره هم در سنین نوجوانی بزرگ شدنش را با حسی که گمان می‌کرد عشق است؛ تجربه کرد. حسی که در برخی از نوجوانان بر اثر کنجکاوی و جذابیت‌های دوطرفه ایجاد می‌شود و خیلی از آنان هم نمی‌دانند که با این حس جدید چگونه کنار بیایند؟ ماجرای ستاره در نوع خود پاسخ خوبی به این پرسش داده است.  فضای رمان دخترانه اما از کلیشه ها به دور است.
سادگی و کوتاهی جملات، روایت اول شخص، توصیفات ساده و صمیمی نویسنده، خواندن کتاب را برای قشر نوجوان سهل و لذت‌بخش می‌کند. اما عدم توصیف دقیق صحنه‌ها تصاویری مبهم در ذهن خواننده ایجاد می‌کند. شاید وصف دقیق‌تر فضای جنگ و وضعیت شهر در آن زمان به درک تاریخی بهتری از دوران دفاع مقدس کمک می‌کرد که این موضوع کمتر در رمان «شب‌های بی‌ستاره» دیده شده است. ارتباط انتهای رمان با حوادث قبلی خیلی قابل توضیح نیست و این از نقاط ضعف کتاب است.
«دست کشید به صورتش، رویم نمی‌شد نگاهش کنم. با صدای آرام، طوری که من هم به زور می‌شنیدم گفت: «نامه‌تون رو خوندم. توش چیزی نبود که برسونم دست...» کاش زمین دهان باز می‌کرد و من را می‌خورد. اگر برود به بابا بگوید من نامه داده‌ام چه؟ اگر آبرویم را ببرد؟
- جواب نوشته بودم نمی‌دونستم کجایید؟ به خانم فهیمی گفتم که باهاتون صحبت کنه، اما ...
رعد و برق صدایش را قطع کرد. تا الان فکر می‌کردم اگر ببینمش کلی حرف دارم اما حالا دلم می‌خواست بروم. دلم نمی‌خواست این‌جوری حرف بزنم تو کوچه و تو هول و لا. به قول خاله زهرا زندگی سخت بود. الکی نبود که... »
به طور کلی برخورداری از مفاهیمی چون عشق، ایثار، جهاد، حیا، خانواده محوری و ... کتاب را در زمره یک اثر ادبیِ دینیِ قابل احترام قرار می‌دهد. سبک زندگی دینی نیز یکی از خطوط محتوایی رمان است و نویسنده می‌خواهد این سبک زندگی را نه به طور سطحی بلکه ریشه‌دار و عمیق به مخاطب معرفی کند. کشمکش ستاره با کاراکترهای بسیاری که در طیف گسترده‌ای از سبک زندگی مومنانه و با حیا یا مدرن قرار گرفته‌اند؛ گواهی بر این مدعاست.
این رمان نه چندان طولانی می‌تواند آغازی بر رمان‌های دیگر نویسنده باشد و امیدواریم شاهد رمان‌های دیگری با ژانر نوجوان از این نویسنده باشیم. خواندن این رمان دلچسب در ایام تابستان پیشنهاد خوبی‌است برای نوجوانانی که می‌شناسید.
یادداشت از زیبا مدبر


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

«امیرکبیر» و زنده یاد ˮعلی حاتمیˮ در جشنواره جهانی فجر
فیلم «امیرکبیر»، نسخه سینمایی سریال تلویزیونی «سلطان صاحبقران» ساخته زنده‌یاد علی حاتمی در سی‌و‌ششمین جشنواره‌ جهانی فجر به‌نمایش درمی‌آید.
نبود راه دسترسی مناسب معضل بیمارستان زرندیه است
ساوه - ایرنا - رئیس دانشکده علوم پزشکی شهرستان های ساوه و زرندیه گفت: بیمارستان امام رضا (ع) در زرندیه آماده ارائه خدمات است اما، نبود راه دسترسی مناسب مانع از بهره برداری این طرح مهم سلامت شده است.‌
بختیاری: عدم اعلام نرخ خرید تضمینی گندم خودکفایی را در هاله‌ای از ابهام برده است
یک عضو کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس، گفت: عدم اعلام نرخ خرید تضمینی گندم، خودکفایی را در هاله‌ای از ابهام برده است. به دلیل خشکسالی، کشاورزان و دامداران آسیب‌پذیر شده‌اند.
عارف: انتخاب شهردار جدید تهران به محلی برای گسست همبستگی اصلاح‌طلبان تبدیل نشود
رئیس فراکسیون امید با تاکید بر این که انتخاب شهردار جدید تهران نباید به محلی برای گسست همبستگی اصلاح طلبان تبدیل شود، گفت که برای تقویت این انسجام تمامی تلاشش انجام خواهد داد.
اعلام جزئیات نخستین جشنواره پویانمایی تلویزیون
معاون امور استان های صدا و سیما درباره نخستین جشنواره ملی تلویزیون تصریح کرد باید بتوانیم یک نهضت واقعی برای کار انیمیشن راه بیندازیم چراکه بیش از ۶ هزار دقیقه تولید انیمیشن داریم.
17هزار میانسال خمین زیرپوشش خطرسنجی بیماریها هستند
خمین - ایرنا - معاون بهداشتی دانشکده علوم پزشکی و خدمات درمانی خمین گفت: 17 هزار نفر از جمعیت میانسال (30 تا 60 سال) در این شهرستان زیر پوشش خدمات برنامه های خطرسنجی بیماری های غیرواگیر هستند.
جزییات کلاهبرداری به اسم رادیو جوان
از مدت ها قبل پرونده هایی در دادسرای عمومی و انقلاب مشهد با عناوین مجرمانه کلاهبرداری مورد رسیدگی قرار می گیرد که فردی در پوشش پخش مستقیم از رادیو جوان، با تلفن های اعتباری با شهروندان تماس می گیرد و با بیان این که شما برنده کمک هزینه سفر به عتبات عالیات شده اید!
فیلم‌ پرفروش «سریع و خشمگین» انیمیشن می شود
نتفلیکس قصد دارد مجموعه پرفروش «سریع و خشمگین» را در قالب یک سریال انیمیشن به نمایش درآورد.
تومور 2 کیلویی از پای بیمار خارج شد
بیرجند - ایرنا - تومور 2 کیلویی عصب پا در عمل جراحی نادر با تلاش پزشکان بیمارستان رازی بیرجند از پای بیمار خارج شد.
سقوط مرموز خانم روا‌نشناس از طبقه نوزدهم
تحقیقات جنایی برای حل معمای سقوط مرموز زن روانشناس از طبقه نوزدهم یک مجتمع در شرق پایتخت آغاز شد.

پر بازدید ترین اخبار امروز

خطرات بی تحرکی را جدی بگیرید
بی‌تحرکی، عامل اصلی ابتلا به دیابت و افزایش خطر مرگ در اثر بیماری‌های قلبی عروقی است.
تصویر مومیایی منتسب به رضا شاه
تصویری که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده و ادعا می‌شود متعلق به جسد مومیایی کشف شده در شهر ری است. تایید اصالت این تصاویر یا ارتباط آن با رضا پهلوی هنوز ممکن نیست.
وزیر دادگستری: عبور از مشکلات هدف اصلی دولت است
تبریز- ایرنا - وزیر دادگستری گفت: هدف دولت حل مشکلات مردم و برداشتن گام های اساسی در راستای توسعه کشور است.
معاون سیاسی استانداری اصفهان منصوب شد
اصفهان- ایرنا- استاندار اصفهان در حکمی، سید حمیدرضا طباطبایی نائینی را به سمت معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی این استان منصوب کرد.
بردهای استقلال و یک قدم تا نایب‌قهرمانی
طرفداران استقلال حالا بیشتر از هر زمان دیگر افسوس روزهای ابتدایی فصل را می‌خورند، روزهایی که بدون مربی موفق و محبوب این روزها با از دست دادن امتیازات هدر رفت.
حدادعادل: حاضرم مبلغی هم بدهم تا رادیو صدایم را پخش کند
تجهیز ۱۵۰۰ کتابخانه مدارس تهران در ایام برگزاری نمایشگاه کتاب
نگاهی به روز جهانی کتاب
برپایی غرفه‌های فرهنگی و ایستگاه‌های سرگرمی در نمایشگاه بین المللی کتاب
زندگینامه حسین منزوی با صدای بهروز رضوی
برنامه یک انتشارات خارج از نمایشگاه کتاب
احمدرضا احمدی: خیلی ناگهانی تصمیم گرفتم
بررسی «حدیقه‌ سنایی و مقالات شمس»
خوب و بدِ نمایشگاه کتاب تهران
معرفی برگزیدگان جایره کتاب «لس‌آنجلس تایمز»