شاعران دل و دماغ سوخته!

03:32 ۱۲۷ روز و ۲۳ ساعت پیش مشرق نیوز 524 0
شاعران دل و دماغ سوخته!

راه همه اشعار عاشقانه به نازکشیدن ختم نمی‌شود؛ شاعرانی هستند که بعد از مدتی از وصف قد و قامت و خال هندوی یار گفتن و نازش را کشیدن خسته شدند و از معشوق روی برگرداندند.

مشرق نیوز

به گزارش مشرق، راه همه اشعار عاشقانه به نازکشیدن ختم نمی‌شود؛ شاعرانی هستند که بعد از مدتی از وصف قد و قامت و خال هندوی یار گفتن و نازش را کشیدن خسته شدند؛ از معشوق روی برگرداندند و با ادبیاتی که دیگر رنگ و بویی از عشق نداشت، به جای ستایش یار، او را سرزنش کردند و خود اهل ناز کردن شدند.
بیشتر بخوانید:«شعر» متأثر از جهان‌بینی شاعر استاشکال بزرگ شعر محتشم کاشانی چیست؟کدام شاعران از امام حسین(ع) جایزه گرفتند؟ +عکسشیوه ای که از زمان محتشم کاشانی تا به امروز، ادامه دار شده است و حتی رد پای آن را می توان در شکل دیگری، در ترانه‌های امروزی دید. در ادامه مطلب، از این مکتب و شاعرانش بیشتر خواهیم گفت.
مکتب شاعران «بی‌ناز»روشی که شاعران در آن به جای نازکشیدن، به روی برگرداندن از یار و گله از او می‌پردازند، در ادبیات صاحب مکتبی است به نام «واسوخت». در تاریخ ادبیات، همواره عاشق و معشوق، قهرمان غزل‌ها بوده‌اند و در آن، عاشق ناز معشوق را می‌کشیده است.
بعد از شکل گرفتن مکتب «واسوخت»، روند این رفتار، الگوی دیگری پیدا کرد و در پی آن، یک سنت ادبی نو شکل گرفت که در آن، روابط عاشق و معشوق تغییر کرد؛ بر طبق این مکتب، عاشق از معشوق روی‌گردان و گله‌مند می‌شد. سبک سرایش شعر در این مکتب، چیزی بین سبک عراقی و هندی است. «واسوخت» در این مکتب، به معنای نسوختن از عشق است.
جالب این که برخی معتقدند تعدادی از ترانه‌های سبک رپ، با مضمون شکایت از یار، به نوعی دنباله‌روی امروزی مکتب «واسوخت» محسوب می‌شود، با این تفاوت که شاعران گذشته، با لحن مودبانه به این گله‌گذاری می‌پرداختند و ترانه‌سرایان امروزی، با درشتی و گستاخی بسیار زیاد.
اشعار کلاسیک این مکتب، در میان خواننده‌ها هم، طرفداران خودش را دارد و معروف‌ترین آن، قطعه «رمیدیم»، با صدای محسن چاوشی است که وحشی بافقی در آن، می‌خواهد نبود یار را بی‌اهمیت جلوه دهد و می‌گوید:«ما چون ز دری پای کشیدیم، کشیدیم/ امید ز هر کس که بریدیم، بریدیم/ دل نیست کبوتر که چو برخاست نشیند/ از گوشه‌ بامی که پریدیم، پریدیم/ رم دادن صید خود از آغاز غلط بود/ حالا که رماندی و رمیدیم، رمیدیم».
سعدیدر بین شعرای کلاسیک و صاحب سبک، شیخ اجل، سعدی شیرازی، از حلقه شاعرانی که گاه به جای ناز یار خریدن، به شیوه دیگری شاعری می‌کنند، جدا نیست. سعدی با همه غزل‌های سراسر عاشقانه‌ای که دارد و می‌گوید:«ندانمت به حقیقت که در جهان به که مانی/ جهان و هرچه در او هست صورتند و تو جانی»
اهی درشت‌خو می‌شود و دیگر میلی به عاشقانه‌گویی ندارد. در عوض خود را این طور دلداری می‌دهد که :«سعدیا گر همتی داری منال از جور یار/ تا جهان بوده است، جور یار بر یار آمده است» و با لحنی دلگیرتر می‌گوید:« گفتی به رنگ من گلی، هرگز نبیند بلبلی/ آری نکو گفتی ولی، ما نیز هم بد نیستیم».
  محتشم کاشانیبرخلاف برخی ادعاها، شواهد نشان می‌دهد که محتشم کاشانی، اولین شاعری است که آشکارا، شعری با مضمون روی برگرداندن از معشوق سروده  است. طبق آمار، او 67 غزل «واسوختی» در مجموعه اشعار خود دارد و انگار داغ معشوق بر دل او بیشتر بوده است که اشعار این چنینی‌اش شورانگیزتر به نظر می‌رسد. محتشم در دیوان کودکی خود (صبائیه)، 10 غزل «واسوختی»، در دیوان جوانی خود (شبابیه) 11 غزل و در حدود سی سالگی، 46 غزل با این مضمون دارد. این در حالی است که در دیوان پیری او (شیبیه)، خبری از غزل «واسوختی» نیست.
نمونه ای از شعر «واسوخته» محتشم، چنین است: «چو قبله دگران شد بتی که من دارم/ اگر کُشند مرا رو به آن نمی آرم/ خوشم که شعله شوقم نشست گرچه هنوز/ هزار اخگر از آن هست در دل زارم» و در جایی دیگر می سراید: «با وجود آن که دل برکنده ام زان شاخ گل /  هرکجا می بینم او را خارخارم می شود».
وحشی بافقیشهرت وحشی بافقی در این نوع غزل‌سرایی به خاطر ترکیب‌بند «شرح پریشانی»‌اش است که به احتمال زیاد آن را با صدای علیرضا افتخاری شنیده‌اید. او با مطلع «دوستان شرح پریشانی من گوش کنید» شروع می‌کند و همان طور که از یار روی برگردان است، با آزرده دلی، غزل را با «شد دل آزرده و آزرده دل از کوی تو رفت/ با دل پر گله از ناخوشی خوی تو رفت»، آن را به پایان می‌رساند. او گاهی شکایت را به اوج می‌رساند و روی دیگر از شعر را نشان یار می‌دهد و می‌گوید:«همه رنگ حیله بینم پس پرده فریبت/ برو ای دو رو که هستی ز گل دورو دوروتر».
شهریاربیشتر ما از سرنوشت عشقی شهریار و آن چه بر او گذشته است با خبریم. او در جوانی عاشق دختری می‌شود و همین عشق بن مایه بیشتر اشعار عاشقانه اوست. البته این عشق به وصال نمی‌رسد و این می‌شود که غزل «واسوختی» به اشعار شهریار هم راه پیدا می کند؛ هرچند برخی معتقدند او هیچ گاه از دایره ادب خارج نشده و به مصداق « هیچ عاشق سخن سخت به معشوق نگفت»عمل کرده است؛ با این همه او در غزلی می‌گوید:« چو ابرویت نچمیدی به کام گوشه‌نشینی/ برو که چون من و چشمت به گوشه‌ها بنشینی/ چو دل به زلف تو بستم قرار به خود ندیدم/برو که چون سر زلفت به خود قرار نبینی».
منبع: روزنامه خراسان


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

۳۰ میلیارد تومان؛ هزینه مربیان استقلال و پرسپولیس در یکسال
دو باشگاه استقلال و پرسپولیس در لیگ نوزدهم باید رقمی حدود ۳۰ میلیارد تومان برای کادر فنی خود پرداخت کنند.
دلار بگیرهای بی‌خیال ایرانی در AFC- تاج و کفاشیان چه می‌کنند؟
بار دیگر و این بار به بهانه‌ایی تازه، میزبانی ایران در لیگ قهرمانان آسیا مورد تهدید واقع شده است. اتفاقی که چند سال قبل در مناقشه فوتبالی با عربستان رخ داد و هیچ کس هم پاسخگوی تبعات آن نشد. سوال این است که ایرانی‌های حاضر در AFC در این معضلات چه کرده‌اند؟ آیا آنها تلاش موثری برای رفع تحریم میزبانی ایران انجام داده‌اند؟
رضاییان: نماینده‌ی قوی در AFC نداریم- حق‌مان را از ‌CAS بگیریم
پیشکسوت فوتبال ایران می‌گوید اگر AFC تصمیم گرفت حق میزبانی را از نماینده‌های ایران بگیرد، باید برای دفاع از حق فوتبال ایران به CAS شکایت کنیم.
وضعیت ذخایر دارویی و تجهیزات تخصصی پزشکی - پیگیری داروی بیماران MPS
رییس سازمان غذا و دارو در خصوص اظهاراتی مبنی بر کمبود دارو و تجهیزات پزشکی که منجر به صف‌های طولانی برای انجام اعمال جراحی در بیمارستان‌ها شده است، گفت: در حال حاضر وضعیت ذخایر دارویی و تجهیزات تخصصی در کشور در شرایط بی‌نظیری قرار دارد.
در پرداخت عیدی کارگران ناخن‌خشکی نکنید!
یک فعال کارگری با بیان اینکه عیدی کارگران زمانی به دردشان می‌خورد که بتوانند استفاده بهتری از آن داشته باشند، از کارفرمایان خواست که عیدی و پاداش پایان سال کارگران را زودتر به حسابشان واریز کند.
تحریم‌های جدید بی‌تاثیر است
نایب رییس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، ضمن بی‌تاثیر خواندن تحریم‌های جدید آمریکا که اشاره به نام شرکت‌ها داشته و غالبا شامل شرکت‌های فولادی می‌شود، گفت: گاهی تحریم‌های داخلی بیش از تحریم‌های خارجی مشکل‌ساز می‌شوند.
افزایش بی‌سر و صدای قیمت شکلات
دبیر انجمن صنفی صنایع بیسکویت، شیرینی و شکلات ایران از صدور مجوز افزایش قیمت ۱۰ تا ۲۰ درصدی محصولات مربوط به این انجمن طی سه ماه گذشته خبر داد.
مکانیزم ماشه، پایان برجام نیست- کاری نکنیم اروپایی‌ها در اردوگاه ترامپ قرار بگیرند
یک کارشناس مسائل بین‌الملل با اشاره به اقدام اروپایی‌ها در فعال کردن مکانیزم ماشه در ارتباط با برجام گفت: این مکانیزم روشی مشخص و کوتاه تر برای حل اختلافات برجامی از منظر تکنیکی است و پایان برجام محسوب نمی‌شود.
بدترین نوع پاپ کورن با عوارضی جدی
شاید اغلب افراد علاقه فراوانی به مصرف پاپ کورن داشته باشند اما از عوارض آن آگاه نباشند، مصرف پاپ کورن عوارض و مضراتی را برای سلامت بدن به همراه دارد.
۵ دلیل اصلی فوت ایرانیان
براساس آمارهای سازمان ثبت احوال، بیشرین دلایل فوت ایرانیان مربوط به بیماری های قلبی و عروقی با ۳۸.۶ درصد، سرطان ها و تومورها با ۱۱.۳ درصد و بیماری های دستگاه تنفسی با ۹.۸ درصد، است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

۳۰ میلیارد تومان؛ هزینه مربیان استقلال و پرسپولیس در یکسال
دو باشگاه استقلال و پرسپولیس در لیگ نوزدهم باید رقمی حدود ۳۰ میلیارد تومان برای کادر فنی خود پرداخت کنند.
دلار بگیرهای بی‌خیال ایرانی در AFC- تاج و کفاشیان چه می‌کنند؟
بار دیگر و این بار به بهانه‌ایی تازه، میزبانی ایران در لیگ قهرمانان آسیا مورد تهدید واقع شده است. اتفاقی که چند سال قبل در مناقشه فوتبالی با عربستان رخ داد و هیچ کس هم پاسخگوی تبعات آن نشد. سوال این است که ایرانی‌های حاضر در AFC در این معضلات چه کرده‌اند؟ آیا آنها تلاش موثری برای رفع تحریم میزبانی ایران انجام داده‌اند؟
رضاییان: نماینده‌ی قوی در AFC نداریم- حق‌مان را از ‌CAS بگیریم
پیشکسوت فوتبال ایران می‌گوید اگر AFC تصمیم گرفت حق میزبانی را از نماینده‌های ایران بگیرد، باید برای دفاع از حق فوتبال ایران به CAS شکایت کنیم.
وضعیت ذخایر دارویی و تجهیزات تخصصی پزشکی - پیگیری داروی بیماران MPS
رییس سازمان غذا و دارو در خصوص اظهاراتی مبنی بر کمبود دارو و تجهیزات پزشکی که منجر به صف‌های طولانی برای انجام اعمال جراحی در بیمارستان‌ها شده است، گفت: در حال حاضر وضعیت ذخایر دارویی و تجهیزات تخصصی در کشور در شرایط بی‌نظیری قرار دارد.
در پرداخت عیدی کارگران ناخن‌خشکی نکنید!
یک فعال کارگری با بیان اینکه عیدی کارگران زمانی به دردشان می‌خورد که بتوانند استفاده بهتری از آن داشته باشند، از کارفرمایان خواست که عیدی و پاداش پایان سال کارگران را زودتر به حسابشان واریز کند.
دوازدهمین «حراج تهران» با «بسم...» ۳۰۰ میلیون تومانی کلید خورد
ریحانه پارسا بازیگر یک تئاتر جنجالی - عکس
دورخیزِ بلند و پر هیجان جواد عزتی برای دریافت سیمرغ
رقابت تنگاتنگ در صدر جدول فروش سینمای ایران در هفته ملتهب سینما
خانم های بازیگر در کنار رضا صادقی -عکس
سپهر حیدری و همسرش در کنسرت رضا بهرام-عکس
«جوکر» بدنبال شکست رکورد «تایتانیک» در اسکار ۲۰۲۰
ژست خاص  آقای خواننده در کنار همسرش -عکس
لیلا بلوکات و قدرت زنانه -عکس
«آلستار» به نوفل لوشاتو رسید