شاعران دل و دماغ سوخته!

03:32 ۳ روز و ۱۱ ساعت پیش مشرق نیوز 145 0
شاعران دل و دماغ سوخته!

راه همه اشعار عاشقانه به نازکشیدن ختم نمی‌شود؛ شاعرانی هستند که بعد از مدتی از وصف قد و قامت و خال هندوی یار گفتن و نازش را کشیدن خسته شدند و از معشوق روی برگرداندند.

مشرق نیوز

به گزارش مشرق، راه همه اشعار عاشقانه به نازکشیدن ختم نمی‌شود؛ شاعرانی هستند که بعد از مدتی از وصف قد و قامت و خال هندوی یار گفتن و نازش را کشیدن خسته شدند؛ از معشوق روی برگرداندند و با ادبیاتی که دیگر رنگ و بویی از عشق نداشت، به جای ستایش یار، او را سرزنش کردند و خود اهل ناز کردن شدند.
بیشتر بخوانید:«شعر» متأثر از جهان‌بینی شاعر استاشکال بزرگ شعر محتشم کاشانی چیست؟کدام شاعران از امام حسین(ع) جایزه گرفتند؟ +عکسشیوه ای که از زمان محتشم کاشانی تا به امروز، ادامه دار شده است و حتی رد پای آن را می توان در شکل دیگری، در ترانه‌های امروزی دید. در ادامه مطلب، از این مکتب و شاعرانش بیشتر خواهیم گفت.
مکتب شاعران «بی‌ناز»روشی که شاعران در آن به جای نازکشیدن، به روی برگرداندن از یار و گله از او می‌پردازند، در ادبیات صاحب مکتبی است به نام «واسوخت». در تاریخ ادبیات، همواره عاشق و معشوق، قهرمان غزل‌ها بوده‌اند و در آن، عاشق ناز معشوق را می‌کشیده است.
بعد از شکل گرفتن مکتب «واسوخت»، روند این رفتار، الگوی دیگری پیدا کرد و در پی آن، یک سنت ادبی نو شکل گرفت که در آن، روابط عاشق و معشوق تغییر کرد؛ بر طبق این مکتب، عاشق از معشوق روی‌گردان و گله‌مند می‌شد. سبک سرایش شعر در این مکتب، چیزی بین سبک عراقی و هندی است. «واسوخت» در این مکتب، به معنای نسوختن از عشق است.
جالب این که برخی معتقدند تعدادی از ترانه‌های سبک رپ، با مضمون شکایت از یار، به نوعی دنباله‌روی امروزی مکتب «واسوخت» محسوب می‌شود، با این تفاوت که شاعران گذشته، با لحن مودبانه به این گله‌گذاری می‌پرداختند و ترانه‌سرایان امروزی، با درشتی و گستاخی بسیار زیاد.
اشعار کلاسیک این مکتب، در میان خواننده‌ها هم، طرفداران خودش را دارد و معروف‌ترین آن، قطعه «رمیدیم»، با صدای محسن چاوشی است که وحشی بافقی در آن، می‌خواهد نبود یار را بی‌اهمیت جلوه دهد و می‌گوید:«ما چون ز دری پای کشیدیم، کشیدیم/ امید ز هر کس که بریدیم، بریدیم/ دل نیست کبوتر که چو برخاست نشیند/ از گوشه‌ بامی که پریدیم، پریدیم/ رم دادن صید خود از آغاز غلط بود/ حالا که رماندی و رمیدیم، رمیدیم».
سعدیدر بین شعرای کلاسیک و صاحب سبک، شیخ اجل، سعدی شیرازی، از حلقه شاعرانی که گاه به جای ناز یار خریدن، به شیوه دیگری شاعری می‌کنند، جدا نیست. سعدی با همه غزل‌های سراسر عاشقانه‌ای که دارد و می‌گوید:«ندانمت به حقیقت که در جهان به که مانی/ جهان و هرچه در او هست صورتند و تو جانی»
اهی درشت‌خو می‌شود و دیگر میلی به عاشقانه‌گویی ندارد. در عوض خود را این طور دلداری می‌دهد که :«سعدیا گر همتی داری منال از جور یار/ تا جهان بوده است، جور یار بر یار آمده است» و با لحنی دلگیرتر می‌گوید:« گفتی به رنگ من گلی، هرگز نبیند بلبلی/ آری نکو گفتی ولی، ما نیز هم بد نیستیم».
  محتشم کاشانیبرخلاف برخی ادعاها، شواهد نشان می‌دهد که محتشم کاشانی، اولین شاعری است که آشکارا، شعری با مضمون روی برگرداندن از معشوق سروده  است. طبق آمار، او 67 غزل «واسوختی» در مجموعه اشعار خود دارد و انگار داغ معشوق بر دل او بیشتر بوده است که اشعار این چنینی‌اش شورانگیزتر به نظر می‌رسد. محتشم در دیوان کودکی خود (صبائیه)، 10 غزل «واسوختی»، در دیوان جوانی خود (شبابیه) 11 غزل و در حدود سی سالگی، 46 غزل با این مضمون دارد. این در حالی است که در دیوان پیری او (شیبیه)، خبری از غزل «واسوختی» نیست.
نمونه ای از شعر «واسوخته» محتشم، چنین است: «چو قبله دگران شد بتی که من دارم/ اگر کُشند مرا رو به آن نمی آرم/ خوشم که شعله شوقم نشست گرچه هنوز/ هزار اخگر از آن هست در دل زارم» و در جایی دیگر می سراید: «با وجود آن که دل برکنده ام زان شاخ گل /  هرکجا می بینم او را خارخارم می شود».
وحشی بافقیشهرت وحشی بافقی در این نوع غزل‌سرایی به خاطر ترکیب‌بند «شرح پریشانی»‌اش است که به احتمال زیاد آن را با صدای علیرضا افتخاری شنیده‌اید. او با مطلع «دوستان شرح پریشانی من گوش کنید» شروع می‌کند و همان طور که از یار روی برگردان است، با آزرده دلی، غزل را با «شد دل آزرده و آزرده دل از کوی تو رفت/ با دل پر گله از ناخوشی خوی تو رفت»، آن را به پایان می‌رساند. او گاهی شکایت را به اوج می‌رساند و روی دیگر از شعر را نشان یار می‌دهد و می‌گوید:«همه رنگ حیله بینم پس پرده فریبت/ برو ای دو رو که هستی ز گل دورو دوروتر».
شهریاربیشتر ما از سرنوشت عشقی شهریار و آن چه بر او گذشته است با خبریم. او در جوانی عاشق دختری می‌شود و همین عشق بن مایه بیشتر اشعار عاشقانه اوست. البته این عشق به وصال نمی‌رسد و این می‌شود که غزل «واسوختی» به اشعار شهریار هم راه پیدا می کند؛ هرچند برخی معتقدند او هیچ گاه از دایره ادب خارج نشده و به مصداق « هیچ عاشق سخن سخت به معشوق نگفت»عمل کرده است؛ با این همه او در غزلی می‌گوید:« چو ابرویت نچمیدی به کام گوشه‌نشینی/ برو که چون من و چشمت به گوشه‌ها بنشینی/ چو دل به زلف تو بستم قرار به خود ندیدم/برو که چون سر زلفت به خود قرار نبینی».
منبع: روزنامه خراسان


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

عمومی
عمومی

آخرین اخبار

4 فیلم جدید روی پرده سینماها- از «شاه کش» تا «کروکودیل»
سخنگوی شورای صنفی نمایش با اشاره به اینکه از این هفته ۴ فیلم جدید در سینماها اکران می شود، تاکید کرد نمایش «زهر مار» در سینماها به پایان رسید.
۶ فیلمنامه جدید پروانه ساخت گرفت
شورای صدور پروانه ساخت، با تولید ۶ فیلمنامه موافقت کرد.
ماجرای دختر شیرازی در «باغ قصرالدشت»
نویسنده سریال «باغ قصرالدشت» از جزئیات این قصه که در شهر شیراز می گذرد و درباره دختری است که از ایتالیا به ایران آمده است، سخن گفت.
شروط از سرگیری عمرده مفرده
سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفت: اگر عربستان شرایط ایران را برای ازسرگیری مجدد عمره پذیرفت باید شأن و شخصیت و امنیت زایران ایران حفظ و تامین شود.
توضیحات فرماندار تهران درباره ورود بانوان به ورزشگاه‌ها
فرهادی در خصوص ورود بانوان به ورزشگاه‌ها توضیحاتی داد.
ضرورت بازآفرینی سیره و روش زندگی آیت الله طالقانی برای روحانیون
رئیس شورای شهر تهران گفت: اگر نهاد روحانیت می خواهد جایگاه گذشته خود در اثرگذاری بر نسل جوان و نخبگان را احیا کند، باید سیره و روش زندگی و نگاه آیت الله طالقانی را بازآفرینی کند.
تذکر دوباره شورایی ها به حناچی
عضو شورای شهر تهران با اشاره به ضرورت ارسال لایحه سازمان گردشگری از سوی شهرداری به شورای شهر گفت: توجه به این موضوع سبب رونق صنعت گردشگری در پایتخت می‌شود.
راهکارهای ساده برای افزایش طول عمر
به گفته متخصصان کالج پزشکی آلبرت اینشتین در نیویورک، تنها 25 درصد از عوامل تعیین کننده طول عمر، مرتبط با ژنتیک است و مابقی به انتخاب شیوه زندگی بازمی گردد.
راه‌اندازی 22 خط سرویس مدرسه همزمان با بازگشایی مدارس
مدیرعامل شرکت واحد اتوبوسرانی شهر تهران از تقویت خطوط 10 گانه اتوبوس‌های تندرو و راه‌اندازی 22 خط سرویس مدرسه همزمان با بازگشایی مدارس خبر داد.
اسباب بازی های جدید و مشکلات فرهنگی
در دنیای مدرن و پست مدرن مسایل فرهنگی آمیخته با بازی کودکان هم شده است و شاهد این هستیم که کودکان ما با اسباب‌بازی‌هایی بازی می‌کنند که به نوعی مسایل فرهنگی به ویژه فرهنگ غرب را دارد و ظاهری غربی دارد . در زمان حاضر ما با پدیده بازی‌های رایانه‌ای و عروسک‌هایی با شخصیت هالیوودی مواجهیم که دارای ابعاد مختلف هستند .

پر بازدید ترین اخبار امروز

معاون روحانی: آثار برجام در کشور غیرقابل انکار است
معاون پارلمانی رئیس‌جمهوری گفت: آثار برجام در زمینه‌های مختلف برای کشور هنوز پابرجا بوده و غیرقابل انکار است.
4 فیلم جدید روی پرده سینماها- از «شاه کش» تا «کروکودیل»
سخنگوی شورای صنفی نمایش با اشاره به اینکه از این هفته ۴ فیلم جدید در سینماها اکران می شود، تاکید کرد نمایش «زهر مار» در سینماها به پایان رسید.
۶ فیلمنامه جدید پروانه ساخت گرفت
شورای صدور پروانه ساخت، با تولید ۶ فیلمنامه موافقت کرد.
ماجرای دختر شیرازی در «باغ قصرالدشت»
نویسنده سریال «باغ قصرالدشت» از جزئیات این قصه که در شهر شیراز می گذرد و درباره دختری است که از ایتالیا به ایران آمده است، سخن گفت.
شروط از سرگیری عمرده مفرده
سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفت: اگر عربستان شرایط ایران را برای ازسرگیری مجدد عمره پذیرفت باید شأن و شخصیت و امنیت زایران ایران حفظ و تامین شود.
4 فیلم جدید روی پرده سینماها- از «شاه کش» تا «کروکودیل»
۶ فیلمنامه جدید پروانه ساخت گرفت
ماجرای دختر شیرازی در «باغ قصرالدشت»
حذف ویدئوهای مداحی مطیعی توسط اینستاگرام
سرانجام فراخوان «رضا امیرخانی» برای یک اعتراض آرام
دعوت احسان محمد حسنی برای خاتمه مجادله
«برنگرد» دوباره برگشت + عکس
«کلاس اخلاق» کتابستان معرفت برگزار شد + عکس
زمان انتقال تجهیزات مواکب اربعین اعلام شد
راز پیوند عاشورا و مهدویت چیست؟