متحدان بن سلمان و پایان زودهنگام ماه عسل

07:03 ۷۴ روز و ۸ ساعت پیش ایرنا 644 0
متحدان بن سلمان و پایان زودهنگام ماه عسل

تهران-ایرنا- بسیاری از ناظران مسائل بین المللی، عکس سلفی سه نفره 10 ماه پیش شاه مغرب، نخست وزیر لبنان و ولیعهد سعودی را به خاطر دارند؛ چهره های خندانی که خیلی زود تصمیم های دشوار گرفتند و راه خود را از هم جدا کردند.

ایرنا

بحران در روابط پادشاهی مغرب با عربستان سعودی کمتر از یک هفته پس از تشکیل کابینه لبنان رخ داد. معنایش این نیست که تحولات لبنان ربط مستقیمی به روابط عربستان و مغرب دارد اما یک نکته مشترک در همه این تحولات دیده می شود؛ اینکه دیگر حتی متحدان نزدیک ریاض نیز حاضر نیستند اعتبار خود را برای رضایت سعودی ها در ماجراجویی های حاکمان عربستان سعودی هزینه کنند یا منافع ملی خود را بیش از این قربانی طرح های شکست خورده ولیعهد آن کشور کنند.

** پرده اول؛ از تهدید لبنان تا تشکیل دولت
آبان ماه سال 1396 سعد حریری نخست وزیر لبنان راهی ریاض پایتخت عربستان سعودی شد.
حریری درهمان عربستان از نخست وزیری لبنان استعفا کرد اما سخنی از فشار سعودی ها به میان نیاورد بلکه گفته شد به خاطر دخالت های ایران از طریق حزب الله لبنان و از ترس جانش کناره گرفته است.
قراین اما رفتارها و مواضع ضد و نقیضی را نشان می داد که در آن هیچ اثر انگشتی از ایران دیده نمی شد. مسئولان لبنانی و غربی اعلام کرده بودند که بعد از ماجرای بیانیه استعفای حریری که از رسانه های سعودی پخش شد، بن سلمان تلاش کرده بود تا «بهاء حریری» برادر کوچکتر سعد را که بیشتر اوقات در موناکو به سر می برد، برای نخست وزیری لبنان آماده کند؛ این یعنی ولیعهد سعودی از وی راضی نبود. بن سلمان نمی توانست تحمل کند که حریری با شخصی مانند علی اکبر ولایتی عکس بگیرد. شاید بعدها، عکس سلفی بن سلمان و حریری تلاشی برای انکار واقعیت های صحنه بود و همین انگاره «یا با ما یا بر ما» متحدان سعودی را از خودکامگی ولیعهد جوان اندیشناک کرد.
همان زمان بود که مکرون رئیس جمهوری فرانسه ناچار شد به عربستان سفر کند تا به ولیعهد سعودی فشار بیاورد که نخست وزیر لبنان را آزاد و بن سلمان را از اندیشه تعیین جانشین برای حریری منصرف و پس از میانجیگری مکرون بود که حریری توانست در 21 نوامبر سال 2017 (30 آبان 1396) ریاض را به مقصد پاریس ترک کند؛ پیش از آنکه به بیروت بازگردد.
یک هفته پیش اما، دولت لبنان پس از ماه ها بلاتکلیفی به ریاست حریری تشکیل کابینه داد. حریری گفت که «باید تصمیم های دشواری در همه عرصه ها بگیریم به ویژه برای تحول قوانین و جلوگیری از اتلاف منابع و فساد؛ همچنین چالش های منطقه ای دشواری در پیش رو داریم که باید برای مقابله با آن متحد باشیم.»
«تصمیم های دشوار» به گفته حریری و «رویکرد عقلانی طرف های لبنانی» در نگاه بسیاری از ناظران بین المللی به مثابه ترجیح منافع ملی لبنان بر خواست ها و فشارهای طرف هایی مانند عربستان سعودی بود.

** پرده دوم؛ توفان صحرا در روابط مغرب با عربستان
تنش در روابط عربستان و مغرب با فیلمی که شبکه العربیه وابسته به پادشاهی سعودی پخش کرد بالا گرفت.
عرب ها ضرب المثلی با این مضمون دارند؛ «پر کاهی که کمر شتر را شکست»؛ کنایه از بار سبکی که به ظاهر چیزی نیست اما با تراکم سایر بارها بر پشت شتر آنقدر تعیین کننده می شود که می تواند حیوان را زمینگیر کند. فیلم شبکه العربیه چنین وضعیتی را در روابط شکننده دو پادشاهی به وجود آورد.
شبکه العربیه در این فیلم نشان داد که مغرب بعد از خروج استعمارگران اسپانیایی از صحرای غربی (1976) اقدام به اشغال این منطقه کرد و نقشه ای را منتشر کرد که صحرای غربی را جدا از مغرب به تصویر کشید؛ نگاهی که به روایت جبهه جدایی طلب پولیساریو نزدیک می شد.
به دنبال انتشار این فیلم، مغرب، سفیر خود «مصطفی المنصوری» را از ریاض فرا خواند و خروج نیروهای خود از ائتلاف تحت فرمان عربستان سعودی علیه یمن را اعلام کرد؛ ائتلافی که با مدیریت عربستان و امارات در مدت 4 سال تبدیل به شکست و بی اعتباری سنگین برای کشورهای مشارکت کننده در آن شده است. البته قبل از این تحولات در ماه گذشته میلادی، «ناصر بوریطه» وزیر خارجه مغرب به شبکه الجزیره قطر گفته بود که کشورش «برآوردهای جدیدی درباره پرونده یمن با توجه به تحولات میدانی دارد و مشارکت مغرب در جنگ یمن تغییر کرده است».
برخی منابع رسانه ای عربی به نقل از منابع آگاه می گویند که «محمد آیت اوعلی» سفیر مغرب در امارات نیز برای رایزنی در این باره به رباط فراخوانده شده است.
این دو گام مغرب (فراخواندن سفیر و خروج از ائتلاف سعودی) به منزله شکستن سکوت رباط در قبال تحریک های سعودی بود؛ تحریک هایی که پیشتر، موضع بی طرف مغربی ها را درباره بحران روابط کشورهای خلیج فارس با قطر در نیمه سال 2017 به چالش کشید.

**پرده سوم؛ نمایی از گذشته نه چندان دور
یک نشانه دیگر زمانی ظاهر شد که بن سلمان ولیعهد سعودی در اواخر سال گذشته میلادی، سفرهایی به برخی کشورهای عربی داشت و می خواست به مغرب هم سفر کند اما رباط از سفرش استقبال نکرد و علت آن را مسائل پروتوکولی ذکر کرد. واضح بود که بعد از قتل بی رحمانه جمال خاشقجی روزنامه نگار عربستانی در کنسولگری عربستان در استانبول، پادشاهی مغرب حاضر نبود اعتبار خود را بیش از این برای ولیعهد ماجراجوی سعودی هزینه کند و ترجیح داد با افکار عمومی مردم کشورش و جهان همراه شود.
پیش از آن هم روابط این دو کشور، وضعیت مطلوبی را تجربه نمی کرد زیرا عربستان علیه میزبانی مغرب در جام جهانی 2026 و به سود سه کشور آمریکا، کانادا و مکزیک رای داده بود؛ اقدامی که رباط آن را «خیانت» ریاض در حق خود نامید.

** پرده چهارم؛ بازگشت مغربی ها به تجربه لبنان
درباره خروج نیروهای مغرب از یمن، «محمد مصباح» مدیر «انجمن مغربی تحلیل سیاست ها» به الجزیره گفت: خروج رباط از ائتلاف با ریاض حاکی از بازنگری در روابط مغرب با عربستان سعودی است؛ روابطی که به وضوح نشان می دهد بر منافع دو جانبه استوار نیست زیرا مغرب سودی از ورود به این جنگ نبرده، بلکه اعتبار و نیز سرباز خود را از دست داده است.
مصباح تصریح کرد: مغربی ها نمی توانند بیش از این برای سیاست های خارجی دیگران قربانی بدهند.
«نورالدین مفتاح» تحلیل گر سیاسی مغربی به «الخلیج آنلاین» گفت: نمی توانیم در ائتلافی حضور داشته باشیم که به کشور مستقل مغرب به عنوان دولتی مطیع بنگرد.
مفتاح توضیح داد که «عربستان سعودی حق ندارد با مغرب همان گونه رفتار کند که با حریری کرد؛ سیاست بن سلمان به این شکل قابل قبول نیست»؛ اشاره ای به فشارهای محمد بن سلمان ولیعهد سعودی به نخست وزیر لبنان و دخالت در امور داخلی آن کشور.
شبد**9241**1010


گروه های زیر مجموعه بین‌الملل

بین‌الملل
بین‌الملل

آخرین اخبار

سخنگوی نیروهای مسلح: آمریکا عالم را به آتش کشیده است
بیرجند - ایرنا - سخنگوی ارشد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران گفت: آمریکا در حکومت های مختلف خود عالم را به آتش کشیده است و خاص 40 سال دشمنی با نظام جمهوری اسلامی نیست.
زخم پلاستیک بر سیمای محیط زیست
قزوین - ایرنا - کارشناسان و صاحب نظران حوزه محیط زیست معتقدند تولید روزافزون پلاستیک و رهاسازی آنها در طبیعت را با توجه به آثار سوء آن باید چنگ به چهره و سیمای زمین دانست.
معاون وزیرعلوم: نظام تست زنی استعدادها را کور کرده است
مشهد- ایرنا- معاون آموزشی وزیر علوم، تحقیقات و فناوری گفت: وضعیت کنکور و نظام تست زنی از جمله عواملی است که در کورکردن و انحراف استعدادها در رشته های مختلف از جمله ریاضی تاثیرگذاشته است.
یک مسئول: 6000 زن سرپرست خانوار در زنجیره تولید قرار می گیرند
مشهد- ایرنا- معاون برنامه ریزی و هماهنگی معاونت امور زنان و خانواده نهاد ریاست جمهوری گفت: امسال با هماهنگی معاونت اشتغال وزارت کار شش هزار زن سرپرست خانوار در سطح کشور در 'زنجیره تولید' قرار گرفته و از طریق مشاغال خانگی ساماندهی می شوند.
حادثه طبس و شکست آمریکا بیانگر اراده الهی در حفظ نظام است
یزد - ایرنا - رئیس مرکز تحقیقات امنیت ملی پایدار ستاد کل نیروهای مسلح تاکید کرد: حادثه طبس و نفوذ نظامی آمریکا به ایران بعد از پیروزی انقلاب در پنجم اردیبهشت 1359 به ایران، اراده الهی را در حفظ نظام اسلامی در عرصه جهانی نشان داد.
حذف جاده های هورالعظیم خواسته فعالان زیست محیطی
اهواز - ایرنا - 'نه به جاده کشی در هورالعظیم' مطالبه فعالان محیط زیست است که این روزها در فضای مجازی شدت گرفته است و این خواسته بعد از آن مطرح شده است که گذرگاه هایی برای آبگیری هورالعظیم بازگشایی شد.
5 قلوهای دماوندی پس از ده سال صاحبخانه شدند
تهران – ایرنا – فرماندار شهرستان دماوند از رفع مشکل مالکیت حقوقی مسکن 5 قلوهای دماوندی با حمایت برخی نهادها و خیرین خبر داد و گفت: این مشکل بعد از گذشت 10 سال مرتفع شد.
هوای پایتخت پاک است
تهران- ایرنا- کیفیت هوای پایتخت امروز (پنجشنبه) با کاهش پنج واحدی غلظت آلاینده های ذرات معلق با قطر کمتر از 2.5 میکرون در مقایسه با روز گذشته با شاخص 49 در شرایط پاک قرار گرفت.
آتش زدن پس مانده محصولات در عرصه مزارع غیرقانونی است
تربت حیدریه- ایرنا- رئیس اداره حفاظت محیط زیست تربت حیدریه گفت: آتش زدن پس مانده محصولات کشاورزی در سطح مزارع براساس ماده 20 'قانون هوای پاک' خلاف قانون است و طبق آن با متخلفان به عنوان مجرم برخورد صورت می گیرد.
مقابله با تهدیدات سایبری نیازمند ملی سازی زیرساخت هاست
مراغه - ایرنا - رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور با تاکید بر لزوم توجه به توانمندی های داخلی در زمینه دفاع سایبری گفت: ملی و بومی سازی زیرساخت های سایبری راهبرد اساسی برای مقابله با تهدیدات است.

پر بازدید ترین اخبار امروز

از «برادر جان» پربازیگر تلویزیون چه خبر؟
همزمان با ادامه تصویربرداری سریال «برادر جان»، مراحل فنی این مجموعه در حال انجام است.
مشمولان دریافت «وام ازدواج» از صندوق بازنشستگی کشوری
مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری از پرداخت وام ۲۰ میلیون تومانی ازدواج برای فرزندان بازنشستگان تحت پوشش صندوق بازنشستگی کشوری خبر داد.
دلایل آب نشدن چربی شکم را بشناسید
در این مطلب با برخی از دلایل ناتوانی در کاهش چربی شکم آشنا خواهید شد.
سخنگوی نیروهای مسلح: آمریکا عالم را به آتش کشیده است
بیرجند - ایرنا - سخنگوی ارشد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران گفت: آمریکا در حکومت های مختلف خود عالم را به آتش کشیده است و خاص 40 سال دشمنی با نظام جمهوری اسلامی نیست.
زخم پلاستیک بر سیمای محیط زیست
قزوین - ایرنا - کارشناسان و صاحب نظران حوزه محیط زیست معتقدند تولید روزافزون پلاستیک و رهاسازی آنها در طبیعت را با توجه به آثار سوء آن باید چنگ به چهره و سیمای زمین دانست.
تشدید بحران در لیبی بدلیل اشتباه محاسباتی حامیان خلیفه حفتر
استعفای شماری از اعضای شورای نظامی سودان
آمریکا معافیت تحریم های خود علیه سپاه را تشریح کرد
دولت وفاق ملی خواستار جلوگیری از اعطای گذرنامه به فرزندان حفتر شد
تحولات الجزایر در 24 ساعت گذشته
فرانسوی های بازداشتی در تونس با حفتر در ارتباط هستند
88.33 درصد شرکت کنندگان مصری به اصلاح قانون اساسی آری گفتند
نظامی لیبی از نقش امارات، مصر و فرانسه درکشورش پرده برداشت
اتحادیه آفریقا به شورای نظامی سودان مهلت سه ماهه داد
پایگاه عربی 21: نیروهای حفتر اسیران را اعدام می کنند