با بچه چی ببینیم، چی نبینیم؟!

08:20 ۷۶ روز و ۱۴ ساعت پیش برترین ها 949 0
                  با بچه چی ببینیم، چی نبینیم؟!

چند سالی می‌شود تلویزیون به یکی از نیاز‌های اولیه و اساسی هر خانواده‌ای تبدیل شده است و اگر نباشد یا خدای ناکرده خاموش باشد، فقدانش با تمام وجود احساس می‌شود.

برترین ها

روزنامه خراسان - الهه توانا: چند سالی می‌شود تلویزیون به یکی از نیازهای اولیه و اساسی هر خانواده‌ای تبدیل شده است و اگر نباشد یا خدای ناکرده خاموش باشد، فقدانش با تمام وجود احساس می‌شود. تلویزیون کاربردهای فراوانی دارد و به عنوان اولین تفریح شناخته شده در دسترس کودکان به شمار می‌آید. به‎ویژه حالا که دیگر از حیاط‎‏ بزرگ خانه‌های ویلایی و بازی‌های گروهی بچه‎ها خبری نیست، تلویزیون و برنامه‌های متنوع‌اش به‎عنوان دوست همیشگی کودکان اهمیت زیادی دارد.

                  با بچه چی ببینیم، چی نبینیم؟!

این محبوبِ خانواده‎های ایرانی، نقش مهم و تعیین‎کننده‌ای در تربیت، رشد ذهنی و اجتماعی، نوع برخورد و تصویر آینده کودکان دارد بنابراین برای همین باید به نیازهای کودک مثل افزایش آگاهی در زمینه‎های گوناگون، تشویق به کارهای خوب با نمایش دادن مهربانی، سخاوت، ترویج و آموزش ارزش‎های اجتماعی، معرفی روش‎‏های دوست‎یابی و حفظ دوستی، ایجاد حس مسئولیت در کودکان و جلوگیری از رفتار خودخواهانه آن ها پاسخ مناسب بدهد اما آیا واقعا همه برنامه‌های تلویزیون در کشورمان به این نیازها پاسخ می‌دهند؟ در پرونده امروز، به کمک یک روان‎شناس محتوای چند برنامه تلویزیونی را برای مخاطب کودک بررسی کرده‎ایم.

گفت‎وگو با «هانیه وزیرپناه» مشاور کودک

تماشای تلویزیون به‎شرط همراهی والدین

وزیرپناه، کارشناس‎ارشد روان‎شناسی تربیتی و متخصص سایکودرام (هنر درمانی)، پنج برنامه پرمخاطب تلویزیونی را مرور می‎کند؛ او با نگاهی مختصر به هر برنامه، توضیح می‎دهد که برای مخاطب کودک مناسب است یا خیر؟

چه برنامه‎ای؟ خندوانه

بچه‎ها ببینند؟ ببینند ولی با حضور والدین

خندوانه برای مخاطب بزرگ سال، طراحی و برنامه‎ریزی شده‎است، هرچند سازندگانش می‎دانند مردم خندوانه را خانوادگی می‎بینند.

برنامه خیلی خوبی است اما وقتی فرض مخاطب بزرگ سال وجود دارد، حرف‎ها و موقعیت‎های نامناسب برای کودکان ناگزیر است. به همین دلیل حتی نشستن کودکان پای چنین برنامه‎ای که تاثیر مثبت آن در روحیه فرد انکارشدنی نیست، به حضور والدین نیاز دارد. منظورم از همراهی پدرومادرها با کودکان هنگام تماشای تلویزیون این است که مثلا اگر کمدین‎ها در این برنامه شوخی کردند که مناسب بچه ها نبود یا حرف نامربوطی زدند یا کسی را مسخره کردند، لازم است والدین درباره‎اش با فرزندشان حرف بزنند.

                  با بچه چی ببینیم، چی نبینیم؟!

باید یادآوری کنم که خندوانه، برنامه تاثیرگذاری است؛ در برهه‎ای که همه‎جا پر از موج منفی است، انرژی مثبتی را وارد خانه‎ها می‌کند. خانواده‎ها می‎خواهند شب‎ها یکی دو ساعتی کنار هم، پای تلویزیون استراحت کنند و در میان سریال‎های پر از درد و غم، شادی خندوانه غنیمت است.

چه برنامه‎ای؟ سریال‎ها

بچه‎ها ببینند؟ نه

بیشتر سریال‎هایی که اکنون از تلویزیون پخش می‌شود برای مخاطب کودک افتضاح‎اند و دیدن‎شان حتی کنار بزرگ ترها هم توصیه نمی‎شود. یا موضوع‎شان طلاق، خیانت، دزدی و اختلاس است یا رفتارهای بدی نشان می‎دهند؛ در سریال‎های کمدی، شخصیت‎ها راحت به هم فحش می‎دهند و به شوخی یا جدی همدیگر را کتک می‎زنند. اگر گزینه در دسترس بودن اطلاعات و امکانات، وجود نداشت با قاطعیت می‎گفتیم دیدن سریال‎ها برای بچه‎های زیر 15سال ممنوع است اما حالا اگر فرزندمان، آن‎ها را در خانه نبیند ممکن است در مدرسه درباره‎شان چیزهایی بشنود؛ پیشنهاد من این است که پدرومادرها در ساعت پخش سریال‎ها، برنامه سرگرم‏کننده جایگزینی داشته‎باشند.

اگر فرزندتان، درباره سریالی کنجکاو شد می‎توانید بگویید«اگه وقت شد با هم می‎بینیمش». بازخورد آنی والدین هنگام دیدن سریال‎ها هم مثل بقیه برنامه‎های بزرگ‌سالانه کمک‎کننده است. اگر پدرومادرها خودشان اصرار به دیدن آن‎ها دارند، در غیاب فرزندشان این کار را بکنند. آموزش‎های تصویری مخرب در سنین پایین، با شدتی ته‎نشین می‎شود که جبرانش زمان و انرژی زیادی می‎برد.

چه برنامه‎ای؟ مسابقه برنده باش

بچه‎ها ببینند؟ بدون حضور والدین اشکالی ندارد

برنده ‎باش، برنامه‌ای مخصوص بزرگ سالان است. دیدنش برای بچه‎های 6-5 ساله، نه لزومی دارد و نه اصلا جذابیتی اما تفکر اشتباهی در جامعه ما رایج شده‎است که فکر می‎کنیم باید از بچه‎ها، دانشمندان همه‎چیزدان بسازیم و از کودکی شروع می‎کنیم به یاد دادن و یاد دادن. در چنین جوی، بعضی پدرومادرها، فرزندشان را به دیدن برنامه‎هایی مثل برنده‎باش، تشویق می‎کنند. لازم است از خودمان بپرسیم اطلاعاتی مثل این‎که رئیس‎جمهور فلان کشور چه کسی است، به چه درد بچه‎ها می‎خورد؟

                  با بچه چی ببینیم، چی نبینیم؟!

برای آموزش دادن به بچه‎ها، به‎جای پر کردن ذهن‎شان با اطلاعات عمومی به‎دردنخور می‎توانیم بازی‎های خلاقانه طراحی کنیم. برای کودکان‎ در سن دبستان تا حدود 12سالگی، آموزش اطلاعات عمومی، موضوعیت پیدا می‎کند. کودکان در این سن می‎توانند مسابقه‎هایی مثل برنده‎باش را ببینند؛ البته براساس اشتیاق خودشان نه اصرار والدین. چون سوالات این برنامه، از نوع سوالات بسته است و تا جایی که من دیده‎ام محتوای حساسیت‎برانگیزی هم ندارد و برای دیدنش به حضور والدین نیازی نیست.

چه برنامه‎ای؟ محله گل‎وبلبل

بچه‎ها ببینند؟ بله، با نظارت دورادور والدین

بین برنامه‎های‎ کودک امروز، «محله گل‎وبلبل» برنامه جالبی است، بار آموزشی دارد و خوشبختانه به شیوه ایرانی ساخته شده‎است. این برنامه، ذهن کودکان را به سمت مفاهیم مثبتی هدایت می‎کند اما از یک اصل مهم، غفلت کرده و آن «توضیح چرایی» است. بچه‎ها با جمله‎هایی مثل «با دوستت دعوا نکن» یا «دروغ گفتن، بد است» قانع نمی‎شوند و نیاز به استدلال دارند. به همین دلیل، حتی در برنامه‎ای که برای کودکان ساخته شده‎است هم به حضور والدین نیاز داریم؛ با این تفاوت‎که در برنامه‎های بزرگ‌سالانه، واکنش لحظه‎ای پدرومادرها را لازم داریم و این‎جا حضور والدین باید از نوع نظارت از راه دور و جلب همفکری کودک باشد.

                  با بچه چی ببینیم، چی نبینیم؟!

بچه‎ها بعد از دیدن برنامه‎ای، در فاصله پنج تا 10 روز علایم تاثیرگذاری از آن را نشان می‎دهند؛ مثلا در رفتارشان می‎بینیم که از شخصیت کارتونی تقلید می‎کنند بنابراین اگر هنگام یا بعد از دیدن برنامه‎ای، علایم گنگ یا تاثیرپذیری در فرزندمان دیدیم باید با او درباره‎‎اش گفت‎وگو کنیم و این گفت‎وگو بهتر است از نوع سوال‎های جهت‎دار باشد؛ «چی شد که فلانی این کار را کرد؟ به نظرت چه حسی داشت؟». توپ را توی زمین خودش می‎اندازیم و در درگیری ذهنی‎اش به او کمک می‎کنیم.

چه برنامه‎ای؟ آگهی‎های تلویزیونی

بچه‎ها ببینند؟ ببینند ولی با حضور والدین

عناصری مثل موسیقی، استفاده از رنگ و تنوع در آگهی‎های تبلیغاتی، حتی نوزادها را هم جذب می‎کند بنابراین علاقه کودکان به دیدن آن‎ها طبیعی است. ویژگی بارز آگهی‎های بازرگانی، تشویق به مصرف‎گرایی است هرچند بعضی‎های‎شان این‎روزها پیام‎های مثبت رفتاری و اخلاقی را هم منتقل می‎کنند. جذابیت و گوناگونی‎‎ تبلیغات خلاقیت بچه‎ها را درگیر می کند و سوالاتی هم در ذهن آن‎ها شکل ‎می‌گیرد: «ما چرا این وسیله رو نداریم؟» و این سوال، گاهی به اصرار برای داشتن چیزی خاص منجر می‎شود. پدرومادرها معمولا برای این‎که فرزندشان را از این موضوع منصرف کنند، می‎گویند «پول نداریم» یا «الان نمی‎تونیم بخریمش». ما اجازه نداریم کودکانِ زیر هشت‎سال را قاطی زندگی بزرگ سالانه‎مان کنیم. آموزش صرفه‎‎جویی به‎صورت غیرمستقیم به بچه‎ها خوب است اما جملاتی مثل «پول نداریم» بچه را وارد فضای استرس‎زایی می‎کند؛ او فکر می‎کند پس «ما بدبختیم. از خونه‎ می‎اندازن‎مون بیرون. ما می‎میریم»! درعوض والدین می‎توانند مثلا دربرابر اصرار فرزندشان به داشتن اسباب‎بازی جدید، به او بگویند: «برو اسباب‎بازی‎هات رو بشمار. خب به نظرت کدوم یکی شبیه چیزیه که توی تلویزیون دیدی؟ چرا باید اون رو داشته‎باشیم؟ چی کار می‎کنه؟». والدین همچنین به‎دلیل مشغله‎های فراوان، بعضی وظایف‎شان را فراموش کرده‎اند؛ قبلا پدرومادرها خیلی از اسباب‎بازی‎ها را با کاغذ، چوب و مقوا برای فرزندشان می‎ساختند. حباب‎سازِ امروزی، همان ظرف آب و مایعی است که با آن حباب درست می‎کردیم.


گروه های زیر مجموعه فرهنگی هنری

ساير حوزه ها
ساير حوزه ها

آخرین اخبار

نفیس ترین پته جهان در ماهان کرمان نگهداری می شود
کرمان - ایرنا - سرپرست اوقاف و امور خیریه ماهان از نگهداری نفیس ترین و منحصر به فردترین پته دنیا با 100 سال قدمت در موزه مقبره شاه نعمت الله ولی ماهان در استان کرمان خبر داد و گفت: گردشگران و مسافران نوروزی می توانند از این پته بازدید کنند.
ناجیان آتش نشانی 4 نفر در ساحل بندرعباس نجات دادند
بندرعباس - ایرنا - رییس سازمان آتش‌نشانی و خدمات ایمنی شهرداری بندرعباس گفت: از ابتدای تعطیلات نوروزی تاکنون، چهار نفر توسط تیم های نجات غریق این سازمان از غرق شدن در آب های ساحلی نجات یافتند.
پیوند دست کودک کرمانشاهی با موفقیت انجام شد
کرمانشاه - ایرنا- رئیس بیمارستان آیت الله طالقانی کرمانشاه از پیوند موفقیت آمیز دست یک کودک پنج ساله کرمانشاهی که بر اثر حادثه تصادف قطع شده بود، خبر داد.
یک میلیون و 63 هزار گردشگر نوروزی وارد هرمزگان شدند
بندرعباس - ایرنا - دبیر ستاد اجرایی خدمات سفر هرمزگان گفت: یک میلیون 63 هزار گردشگر نوروزی از 25 اسفند تا چهار فروردین وارد هرمزگان شدند.
پیکر مادر دو شهید در آق قلا با قایق منتقل و به خاک سپرده شد
گرگان - ایرنا - پیکر مادر شهیدان 'اراز محمد و عبدالرحمان حبیب لی' از اهالی ترکمن و اهل سنت ،با قایق از منطقه محاصره در آب به گلزار شهدای آق قلا منتقل و در جوار فرزندان شهیدش به خاک سپرده شد.
بارش برف بهاری در گردنه قسطین لار قزوین
قزوین - ایرنا - معاون راهداری اداره کل حمل و نقل جاده ای قزوین گفت: بارش برف در چهارمین روز نوروز هم اکنون گردنه قسطین لار را فراگرفته است.
طوفان وسیلاب در «کلاله» 1000 میلیارد ریال خسارت برجا گذاشت
گنبدکاووس – ایرنا – فرماندار کلاله در شرق استان گلستان گفت: بارندگی، طوفان و جاری شدن سیلاب اخیر یک هزار میلیارد ریال به تاسیسات زیربنایی، بخش های خدماتی، مسکونی، دامپروری، باغات و کشاورزی شهرستان خسارت وارد کرد.
مد، آب را به خیابان های اطراف منازل اروندکنار کشاند
آبادان - ایرنا - بالا آمدن سطح آب رودخانه اروند همراه با مد کامل باعث نفوذ آب و شکسته شدن برخی از سدبندهای شهر روستاهای بخش اروندکنار آبادان و سرازیر شدن آب به خیابان ها و اطراف منازل در روز یکشنبه شد.
ترافیک در راه های البرز  سنگین است
کرج - ایرنا- رئیس پلیس راه استان البرز اعلام کرد که ترافیک در آزادراه های این استان سنگین است.
کمک های امدادی البرز به مناطق سیل زده شمال ارسال شد
کرج - ایرنا - مدیرعامل جمعیت هلال احمر البرز از ارسال کمک های امدادی این استان به مناطق سیل زده شمال کشور خبرداد.

پر بازدید ترین اخبار امروز

استانداری که بر سر مزار مادر رفته بود، از خارج از کشور سر درآورد- افشاگری درباره غیبت «مناف هاشمی» بعد از چند روز
پس از برملا شدن حضور استاندار گلستان درخارج از کشور ابعاد تازه‌ای از ماجرای غیبت مناف هاشمی در بحران سیل این استان افشا شد.
شهر در محاصره آب +عکس
وقوع سیلاب در شهرستان آق قلا سبب شده که بیشتر مناطق شهر آق قلا در ۱۵ کیلومتری مرکز استان گلستان به زیر آب برود.
آمادگی نهادها برای مقابله با وقوع سیلاب احتمالی در اصفهان
اصفهان- ایرنا - مسوولان و مدیران نهادهای اجرایی اصفهان در جلسه مدیریت بحران با اشاره به هشدار هواشناسی و احتمال جاری شدن سیلاب در روزهای آینده در پی تغییرات جوی اعلام کردند برای مقابله با هر حادثه طبیعی در مناطق مختلف استان آمادگی کامل دارند.
به تخت جمشید نیایید !
شیراز - ایرنا - اگر فکر می کنید تخت جمشید برای شما جاذبه های یک پارک یا بوستان شهری را دارد که کودکان شما می توانند در آن بازی کنند ، بالا و پایین بپرند و همراهان شما روی سرستون ها بنشینند و عکس یادگاری بگیرند ، به تخت جمشید نیایید ، اینجا پارک نیست.
اماکن ورزشی در اختیار ستادهای مدیریت بحران قرار گرفت
به دستور مسعود سلطانی فر وزیر ورزش و جوانان، کلیه امکانات و مکان‌های ورزشی در اختیار ستادهای مدیریت بحران قرار گرفت.